EdisonTeam.pl
czwartek, październik 19, 2017

Człowiek tworzy sytuację, sytuacja tworzy człowieka.

Napisał  wtorek, 03 grudzień 2013 07:00

Człowiek tworzy sytuację, sytuacja tworzy człowieka.Właśnie kończyłem rozmowę z prezesem firmy z branży nowych technologii, gdy usłyszałem: „A wie Pan, słuchając wystąpienia Benka byłem pod ogromnym wrażeniem. To było jak z TEDa.” - Oj moi mili, nie marnuję takich okazji. Po spotkaniu zadzwoniłem do Benka (z którym pracowałem nad wystąpieniem) i wiernie, z detalami, zdałem relację z tego,  co najwyższy powiedział. W odpowiedzi usłyszałem: „Wiesz, dawno już nie dostałem tylu pozytywnych komentarzy i informacji zwrotnych.” – po czym zawiesił głos i dodał – „Nie, ja nigdy w swojej karierze nie dostałem tylu pozytywnych komentarzy, ale jest też rzecz druga, którą zauważyłem – otóż, nie zdawałem sobie sprawy, że przygotowanie dobrego wystąpienia zajmuje aż tyle czasu!”

Gdy zakończyliśmy rozmowę  przez jakiś czas myślałem o tej sytuacji i przyszła mi na myśl pewna refleksja, posłuchajcie…

Perspektywa psychologiczna.
Patrząc na tę sytuację z perspektywy psychologicznej Benek doświadczył silnego poczucia sprawstwa, tzn. zauważył, że daje sobie radę, że się sprawdza, ba… jest w stanie prowadzić prezentację na wysokim poziomie, a sala żywo reaguje na podawane treści. Jego słowa są komentowane, argumenty przekonują słuchaczy.
Przeciwieństwem zjawiska sprawstwa jest poczucie bezradności, czyli brak kontroli nad sytuacją, niezdolność do oddziaływania na tu i teraz. W sytuacji prezentacji, mamy wtedy do czynienia z rozproszeniem uwagi audytorium, niską lub żadną reakcją słuchaczy i w konsekwencji - barkiem pozytywnych komentarzy po wystąpieniu.

Ale, myśląc o tej sytuacji z perspektywy psychologicznej, całej sprawy nie można zamknąć w pojemnej kategorii doświadczenia sprawstwa, bo mamy tu jeszcze doświadczenie czegoś, co roboczo nazwę zjawiskiem przesunięcia granic. Otóż, owe przesunięcie odbywa się w przestrzeni własnych kompetencji i umiejętności. Osoba, która tego doświadcza widzi, że może więcej i więcej potrafi. Okazuje się, że w skoku wzwyż przelatuje nad poprzeczką zawieszoną na wysokości 2 metrów i od tego momentu 190 cm już jej nie zadowoli. Nie zadowoli, bo wie, że stać ją na 200 cm i będzie szukała sposobu, by utrzymać ten poziom lub … skoczyć jeszcze wyżej.
 
Kolejnym psychologicznym aspektem, który warto tu wziąć pod uwagę jest przypływ energii i motywacji u osoby, która odniosła sukces. Idę o zakład, że gdyby w 2016 roku Benek zrobił sobie proste intelektualne ćwiczenie, w którym na osi X oznaczyłby ostanie 3 lata pracy, a na osi Y poziom motywacji, to pik motywacyjny, który obrazuje wysoki przypływ energii do działania, pozytywną ocenę samego siebie, to omawiana przez nas sytuacja sukcesu szybko zostałaby przywołana z pamięci. Dlaczego? Otóż, doświadczenie sukcesu to fala inspiracji i przypływ pozytywnych emocji. Ponadprzeciętne osiągnięcie to zastrzyk energii, ale też… swoisty zwrot wydatkowanej uprzednio energii! Co mam na myśli? Otóż, energia zainwestowana w czasie przygotowania, poświęcona na przeprowadzenie wystąpienia, zostanie zwrócona w dwójnasób, bo w sytuacji sukcesu doświadczamy korzystnego zwrotu z inwestycji. No dobrze, a jak przedstawia się sprawa zwrotu energii w sytuacji marnego efektu? Co w sytuacji kiepskiej prezentacji? Tu niestety nie mam dobrych wieści, bo…  doświadczamy braku zwrotów, ale na tym nie koniec, bo mamy:  a) wydatek energetyczny (włożyliśmy trochę sił w przeprowadzenie prezentacji); b) negatywny odzew (widok znudzonych słuchaczy) - podsumowując:  strata + dodatkowy koszt i zero zasilenia! Zła ocena, roztrwonione zasoby i brak zwrotu, a w konsekwencji… lecimy w dół.

Perspektywa socjologiczna.
Do tej pory analizowałem sytuację z perspektywy psychologicznej, ale na moment zmieńmy optykę i popatrzmy okiem socjologa, i zapytajmy: A co podczas tej prezentacji wydarzyło się w środowisku społecznym (w firmie, zespole)?  Otóż, w ramach tej organizacji, ktoś wyznaczył nowy standard, teraz jego dzieło (w tym wypadku - wystąpienie) będzie punktem odniesienia, tak w ocenie („On mówił prawie jak Benek.”; „Nie ma porównania z tym, co zrobił Benek.”), jak i – jeżeli mamy do czynienia z organizacją ucząca się - w określeniu kierunku/stylu działania w danym zakresie („Będziemy robili tak, jak Benek.”). Od dziś, to osiągnięcie stanie się modelem obowiązującym, wzorem, który zostanie zwielokrotniony. Oczywiście, bądźmy realistami, może być i tak, że życzliwe środowisko społeczne dotkliwie ukarze owego twórcę. Ukarze, bo się wychyla i swoim działaniem podważa przyjemny status quo. Owszem i tak może być, ale w opisywanym przypadku zakładam, że tak nie będzie.

Biorąc pod uwagę te dwie perspektywy można powiedzieć, że człowiek tworzy sytuację, a sytuacja tworzy człowieka. On ją kreuje, ona na niego oddziałuje. On inicjuje, ona go stymuluje i rozwija. Owa, na pierwszy rzut oka, dość mglista i tajemnicza interakcja twórcy - dzieła, jest do bólu realistyczna, a w życiu przyjmuje wzór żelaznej konsekwencji: dobra robota daje satysfakcję, fuszerka - degraduje, sukces - uskrzydla, popelina - osłabia. Ową prawidłowość można obserwować zarówno w przypadku jednostki, zespołu jak i całej organizacji.
To, o czym tu rozprawiamy, może stać się przyczynkiem do dyskusji w ramach nurtu psychologii humanistycznej, czy filozofii personalistycznej, ale to temat na inną rozmowę, my tylko podsumujmy: „Nie stać Cię na marnowanie energii na słabe wystąpienie. Warto powalczyć o zwrot z poświęconej energii.”

A co w sytuacji, gdy mamy do czynienia z dobrą jakością prezentacji – czy ogólnie pracy – która na skutek „innych kryteriów” zostaje odrzucona? Tym zajmę się w następnym tygodniu. Zapraszam do lektury.
Marek Stączek

PS. Dla zainteresowanych zależnością człowiek – dzieło więcej w Pigmalionie.

Ostatnio zmieniany środa, 12 marzec 2014 21:34
Marek Stączek

EdisonTeam.pl

Skomentuj

Upewnij się, że pola oznaczone wymagane gwiazdką (*) zostały wypełnione. Kod HTML nie jest dozwolony.

Już wkrótce!

Październik 2017 

II konferencja o storytellingu

Popularne na Blogu

  • 1
  • 2
  • 3

Riposta – czy można nauczyć się ripostow…

W pierwszej części opisałem jedną, dość istotną cechę riposty oraz zad...

Lekcja anatomii dla prezentera

Lekcja anatomii dla prezentera

Anatomia, to tyle co nauka o budowaniu czegoś, na przykład mamy anat...

Najlepiej przygotowana prezentacja może …

O konieczności dokonywania prezentacji publicznych dowiedziałem się ju...

Człowiek tworzy sytuację, sytuacja tworzy człowieka.

Człowiek tworzy sytuację, sytuacja tworz…

Właśnie kończyłem rozmowę z prezesem firmy z branży nowych technologii...

Wystąpienie Baracka Obamy, czyli praktyczny przepis na wyborny obiad

Wystąpienie Baracka Obamy, czyli praktyc…

Słuchając wystąpienia Baracka Obamy na Placu Zamkowym z okazji 25-leci...

Zastosowanie liczb w prezentacji (cz. 1)

Właśnie jechałem z pracy do domu i zobaczyłem wielki bilbord reklamują...

Autorzy Bloga

  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
  • 6
  • 7
  • 8
  • 9
Anna Dąbrowska

Anna Dąbrowska

Menedżer ds. szkoleń i rozwoju w Wydawnictwie Nowa Era Sp. z o.o.

Artur Kalicki

Artur Kalicki

Prezenter; TVP

Radek Głowacki

Radek Głowacki

Konsultant, trener; EdisonTeam.pl

Marek Stączek

Marek Stączek

Doradca, trener; EdisonTeam.pl

Bogumiła Jankowska

Bogumiła Jankowska

Ekspert ds. HR; BZ WBK

Marcin Korowaj

Marcin Korowaj

Radny dzielnicy Białołęka m. st. Warszawy

Anna Rajtar-Klepuszewska

Anna Rajtar-Klepuszewska

Menedżer ds. HR; Netia

Dr Joanna Kantor-Martynuska

Dr Joanna Kantor-Martynuska

Naukowiec, wykładowca; Instytut Psychologii PAN

Marek Ignyś

Marek Ignyś

Trener wewnętrzny; Bayer Polska

Przemysław Kopyto

Przemysław Kopyto

Menedżer; UCB Pharma

Tomasz Kryński

Tomasz Kryński

Menedżer; Bayer Polska

Dr Włodzimierz Tasak

Dr Włodzimierz Tasak

Historyk, mówca; WBST

Tadeusz Żórawski

Tadeusz Żórawski

Prezes Zarządu; Universal McCann

Adam Rogala

Adam Rogala

Trener medialny; A-Z Studio  

Piotr Chromiński

Piotr Chromiński

Trener wewnętrzny; TZMO

Magdalena Stankiewicz

Magdalena Stankiewicz

Menedżer ds. produktu; MundiPharma Polska

Paweł Cegiełko

Paweł Cegiełko

Radca prawny

Robert Hirt

Menedżer

Rafał Waśniewski

Marketing manager

Monika Hycnar

Ekspert HR

Katarzyna Halicka

Dział PR; Wirtualna Polska

Zbigniew Pawlak

Storyteller, podróżnik, konsultant, www.miedzykulturami.pl

Małgorzata Boguszewska

Promotion Manager Novartis Poland Sp. z o.o.

Anna Nieżurawska

Anna Nieżurawska

Coachwise™ Certified Coach. Trenerka. Mentor Coach. Dyrektor zarządzaj...

Szukaj na Blogu

Znajdź nas na:

Zapisz się do newslettera !

Szybki Kontakt

Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.
Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

Adres:

ul. Gen. Zajączka 11a/13,
Warszawa 01-510, Polska

tel. kom.: 604 720 161